Quán bị thu tiền tác quyền nhạc — chuyện gì đang xảy ra, và quán có những lựa chọn nào?
Từ 09/04/2026, việc phát nhạc phục vụ kinh doanh tại quán cà phê, nhà hàng, bar, khách sạn đi kèm nghĩa vụ trả tiền bản quyền theo biểu mức mới. Bài viết này giải thích điều đó nghĩa là gì với một quán bình thường — và ba hướng xử lý thực tế.
Chuyện gì đang xảy ra
Nghị định 134/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 09/04/2026, quy định biểu mức tiền bản quyền khi sử dụng âm nhạc trong hoạt động kinh doanh dịch vụ — trong đó có quán cà phê, nhà hàng, khách sạn. Mức tiền được tính theo quy mô sử dụng, ví dụ theo diện tích kinh doanh của quán.
Song song, các tổ chức đại diện tập thể quyền — như VCPMC (quyền tác giả âm nhạc), RIAV (bản ghi), APPA (quyền của người biểu diễn) — tăng cường liên hệ trực tiếp các cơ sở kinh doanh để thu tiền cho danh mục họ được ủy quyền quản lý.
Phản ứng ngoài thị trường diễn ra nhanh: báo chí trong tháng 07/2026 (Tuổi Trẻ 08/07, Tiền Phong 12/07) ghi nhận nhiều quán ở TP.HCM và Hà Nội chủ động tắt hẳn nhạc hoặc chuyển sang nhạc không lời, nhạc nước ngoài, nhạc AI — để giảm rủi ro trong lúc chưa rõ mình phải làm gì.
Hiểu đúng nghĩa vụ: ai được thu, thu cho cái gì
Tiền tác quyền không phải một loại "thuế nhạc" chung chung. Nó là tiền trả cho chủ sở hữu quyền của đúng những bài quán phát. Một bản nhạc phát tại quán thường chạm tới hai lớp quyền: quyền tác giả (người viết nhạc) và quyền liên quan (bản ghi, người biểu diễn). Tổ chức đại diện tập thể chỉ có quyền thu cho danh mục mà tác giả/chủ bản ghi đã ủy quyền cho họ.
Điều đó dẫn tới một nguyên tắc đơn giản khi có người đến làm việc với quán: câu hỏi đúng không phải "quán có phát nhạc không?" mà là "quán đang phát nhạc của ai, và quyền của những bài đó do ai nắm?" Quán trả tiền cho đúng người nắm quyền — qua tổ chức đại diện nếu nhạc thuộc kho họ quản lý, hoặc trực tiếp cho chủ sở hữu nếu quán dùng nhạc được cấp quyền thẳng.
Một hiểu lầm phổ biến: "quán có trả Spotify Premium rồi mà"
Tài khoản streaming cá nhân — Spotify, YouTube, Apple Music — cấp quyền sử dụng cá nhân, phi thương mại theo chính điều khoản dịch vụ của họ. Mở tài khoản cá nhân để phát nhạc tại địa điểm kinh doanh không phải là giấy phép phát nhạc thương mại, và không thay thế nghĩa vụ bản quyền của quán. Đây là điểm nhiều quán bất ngờ nhất khi được giải thích.
Ba lựa chọn thực tế của quán
-
Lựa chọn 01 — Trả qua tổ chức đại diện
Ký hợp đồng và trả tiền theo biểu mức cho VCPMC/RIAV đối với nhạc thuộc kho họ quản lý. Phù hợp nếu quán muốn tiếp tục phát nhạc thị trường (nhạc Việt phổ biến, nhạc quốc tế thuộc các kho được ủy quyền). Chi phí lặp lại theo quy mô, và quán phát gì trong kho đó đều được phủ.
-
Lựa chọn 02 — Không phát nhạc
Không phát thì không phát sinh nghĩa vụ. Nhiều quán đang chọn cách này. Đổi lại, không gian mất đi lớp âm thanh — thứ vốn là một phần lý do khách ngồi lại.
-
Lựa chọn 03 — Dùng nhạc được cấp quyền trực tiếp
Ký hợp đồng thẳng với studio hoặc nghệ sĩ sở hữu cả tác phẩm lẫn bản ghi, nhận danh mục cụ thể + file phát + văn bản xác nhận phạm vi. Quán biết chính xác mình được phát bài nào, theo phạm vi nào, và trả tiền cho đúng chủ sở hữu — không qua trung gian. Đổi lại, quán chỉ phát trong danh mục đã cấp quyền, không phát kèm nhạc thị trường ngoài danh mục.
Không lựa chọn nào tự động làm quán "miễn nhiễm" với mọi yêu cầu. Nếu quán vừa dùng nhạc cấp quyền trực tiếp vừa mở xen nhạc thị trường, phần nhạc thị trường vẫn phát sinh nghĩa vụ riêng. Kỷ luật phát đúng danh mục là điều kiện để giấy tờ có giá trị.
Nếu chọn hướng cấp quyền trực tiếp: giấy tờ nào phải có trong tay
Giá trị của hướng này nằm ở chỗ mọi thứ chìa ra được. Trước khi ký với bất kỳ bên cấp quyền nào, quán nên yêu cầu đủ bốn thứ:
1. Hợp đồng cấp quyền ghi rõ phạm vi sử dụng (phát bản ghi làm nhạc nền tại
địa điểm kinh doanh cụ thể), thời hạn, và trách nhiệm của bên cấp quyền khi có bên thứ ba khiếu
nại.
2. Danh mục tác phẩm kèm phiên bản ngày — để quán và bất kỳ ai kiểm tra đều biết
chính xác bài nào thuộc phạm vi.
3. Văn bản xác nhận phạm vi license — một trang giấy có thể đưa ra ngay tại quầy
khi có người đến hỏi.
4. Đầu mối xử lý — khi có người đến làm việc về tác quyền, nhân viên quán không
phải tranh luận; bên cấp quyền tiếp nhận và làm việc trực tiếp.
Và một câu hỏi nên hỏi thẳng bên cấp quyền: "danh mục này có được ủy quyền cho tổ chức đại diện tập thể nào không?" Nếu bên cấp quyền đã ủy quyền kho nhạc của họ cho một tổ chức đại diện, quán có thể vẫn nhận được yêu cầu thu từ tổ chức đó cho chính những bài mình đã trả tiền. Bên cấp quyền nghiêm túc sẽ trả lời câu này bằng văn bản công khai, không phải lời nói.
Về danh mục của Mikage Zenith
Mikage Zenith Studio là studio độc lập sản xuất nhạc instrumental cinematic, vận hành mảng cấp quyền nhạc nền cho quán cà phê, lounge, bar theo đúng mô hình cấp quyền trực tiếp mô tả ở trên: studio sở hữu cả tác phẩm lẫn bản ghi trong danh mục của mình, và đã công bố công khai văn bản xác nhận rằng danh mục này không ủy quyền cho VCPMC, RIAV, APPA hay bất kỳ tổ chức đại diện tập thể nào — hồ sơ xác minh đặt công khai tại mikagezenith.com/mikage-label-verification-vi.pdf để quán và mọi bên liên quan tự đối chiếu.
Gói venue license đi kèm đầy đủ bốn loại giấy tờ nêu trên, danh mục phát riêng theo khung giờ của quán, và đầu mối xử lý trực tiếp khi có bên thứ ba đến làm việc.
Cần đối chiếu hồ sơ quyền?
Hồ sơ xác minh nhãn ghi âm của Mikage Zenith Studio — ISRC, UPC, C-line/P-line và tình trạng uỷ quyền — đặt công khai để bất kỳ ai cũng tra được.
Xem hồ sơ xác minh →